strona: 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10 ||następna>>

Profilowanie jest techniką badawczą i nauką sądową praktykowaną od wielu lat na wielu poziomach. Mało która dziedzina psychologii w kryminalistyce doczekała się tak wielu opisów w książkach sensacyjnych, kryminałach i hollywoodzkich produkcjach (niestety przeważnie sielankowych i raczej oderwanych od rzeczywistości). Często autorzy ich zapominają, że profilowanie stosuje się także w innych dziedzinach życia - nie tylko związanych z przestępczością. Ale nas oczywiście ten "niegrzeczny" aspekt interesuje najbardziej.
Jest fundamentalna różnica pomiędzy profilowaniem podczas szukania nieznanego sprawcy, a tworzeniem profilu kogoś sławnego, lub znanego przestępcy na podstawie dostępnych informacji.

Jak zdefiniować profilowanie? Przyjrzyjmy się kilku definicjom podanym przez praktyków:

".Jest to proces wyciągania wniosków o charakterystycznych cechach indywidualnych jednostek odpowiedzialny za popełnienie przestępstwa." (Turvey 2002 )

".jest próbą zaopatrzenia śledczych w większa ilość informacji o przestępcy, który nie jest jeszcze rozpoznany." (Egger 1999)

".jest to naukowa próba podania agencjom specjalnych informacji o typie poszczególnych osób które popełniły pewne przestępstwo." (Gerberth 1981)


Hazelwood i Burgess
(1999 ) twierdzą, że profilowanie jest typem analizy w śledztwie kryminalnym, przeprowadzanej przez pewną grupę specjalistów. W tabeli poniżej ujęli kategorie, w których używana jest wiedza o naszej psyche:

NAUKI O ZACHOWANIU W KRYMINALISTYCE

(przestrzenie: Psychiatria sądowa, Psychologia sądowa, Wykrywanie fałszywych zeznań)

ANALIZY W PROCESIE ŚLEDCZYM

(w tym profilowanie sprawców przestępstw, wątpliwości w ocenie przyczyny śmierci, ustalanie strategii śledztwa, )

PROFILOWANIE

(metody klasyfikowania i opisywania zachowań przestępczych w kryminologii, psychologii i kryminalistyce)

Howard Teten w 2000 roku pisał, iż profilowanie jest metodą rozpoznania "autora" przestępstwa osadzoną na badaniu natury wykroczenia i sposobu w jaki było popełniane. Rozmaite aspekty indywidualności przestępcy są określane na podstawie jego czynów przed (zanim), podczas, i po przestępstwie. Ta informacja jest połączona z innymi stosownymi szczegółami i fizycznymi śladami, i potem porówna z innymi charakterystykami, co rozwija bezpośrednio praktyczny opis przestępcy.

Trudno jest podać dokładną datę, kiedy pojawiło się profilowanie jako technika śledcza, ponieważ jak każda dyscyplina naukowa rozwijało się stopniowo.
Niektórzy wywodzą profilowanie już od prac Jacoba Fries'a (1773-1843), poprzez dokonania Cesare Lombroso (1835-1909) , teorie Alphonse Bertillon (1853-1914), Ernesta Kretschmera (1888-1964), Ernesta Hootona (1887-1954), i Williama Sheldona (1899-1977). W 1943 amerykański Office of Strategic Services (OSS) poprosił o pomoc psychiatrę Waltera Langera. Celem było stworzenie profilu sylwetki Adolpha Hitlera. Doktor Langer przypisał Hitlerowi kompleks Edypa, ciągłą potrzebę udowadniania jego męskości oraz przepowiedział, iż Hitler popełni samobójstwo przy końcu wojny. Profilowanie Hitlera Langer przeprowadzał jeszcze raz w 1942 roku, na prośbę półkownika Williama J. Donovana z US Office of Strategic Services.

Newtoon wskazuje na prace kryminologa Jamesa Reinhardta, który już w 1957 posługiwał się pojęciem "łańcuchowy morderca". Brytyjczyk John Brophy w oparciu o te badania zaczął posługiwać się zwrotem "seryjny morderca" w roku 1966.

Pomiędzy 1957 i 1972, psychiatra James Brussel pomagał departamentowi policji New York City w znalezieniu sprawców podpaleń, zabójstw i zamachów bombowych. Wśród sławnych jego spraw znalazł się między innymi "szalony bombowiec".
W roku 1974 psychiatra sądowy Donald Lunde wprowadził pojecie "masowego mordercy", zaś opis "seryjnego zabójstwa" około 1974 zaczął używać agent FBI Robert Ressler. Od roku 1974 FBI mogła pochwalić się wieloma sukcesami w profilowaniu sprawców seryjnych morderstw (o porażkach oczywiście raczej się nie mówiło).

Podczas późnych lat 1980-ych i wczesnych 1990-tych profilowaniem zainteresowały się środowiska akademickie. Jednym z pierwszych uczonych był Philip Jenkins, który w 1988 napisał artykuł: "The Serial Killer Panic of 1983-1985". Wśród osób pracujących nad tematem wymienić można takie nazwiska jak: Steve Egger, Ronald Holmes, Eric Hickey, Jack Levin, James Fox, Kim Rossmo, Bob Hale, Jack Apsche, Candice Skrapec, Hannah Scott, Richard Krause, James Sparks, Jack Olsen, Paul Cromwell, i wielu, wielu innych.
W 1978 roku Wydział Badań nad Zachowaniem Akademii FBI w Quantico wprowadził Program Profilowania Psychologicznego, który okazał się skutecznym narzędziem w walce ze sprawcami zabójstw na tle seksualnym.

David Canter

Od 1992 intensywne badania nad profilowaniem pod kierownictwem Davida Cantera utworzyła Investigative Psychology Research Group na Uniwersytecie of Surrey (obecnie University of Liverpool).
Podejście przez nich wykorzystywane nazwano "geograficznym". Rola Davida Cantera w badaniach nad profilowaniem jest nie do przecenienia, nazywany jest czasem nawet "ojcem profilowania".
On też wprowadził do użycia termin "psychologia śledcza", używany do określania metody profilowania wypracowanej przez zespół Cantera w Anglii pomiędzy 1985 a 1992 rokiem. Niektórzy twierdzą że jest to jedyna właściwa metoda profilowania. Autorem szerzej używanej metody opartej o profilowanie geograficzne jest Kim Rossom, który swoje badania opublikował w 1995 roku.

Ilość różnorakich nazw i pojęć, którymi określane jest profilowanie (lub działania psychologiczne, które profilowaniem nie są) może przyprawić o ból głowy.

strona: 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10 ||następna>>
Skomentuj artykuł na forum

:: Jak odczytać fałszywe dokumenty i numery VIN
:: DISCOVERY - Zbrodnie, które wstrząsnęły światem
:: Człowiek z Maree
:: Tajemnica Gatton
:: Tutoriale kryminalistyczne

:: NOWE! Puzzle

:: Przygody detektywa Maxa

:: Quiz
:: VIII Edycja Konkursu Wiedzy Kryminalistycznej im. prof. Brunona Hołysta
:: Test wiedzy o historii medycyny
:: Test wiedzy o kryminalistyce i medycynie sądowej
:: Układanka
:: Zagadki kryminalne

"Ludzie są jak kwiaty - cztery miliardy narcyzów" - Urszula Zybura


GALIEL@WEBGROUP 2005