strona: 1, 2

W połowie lat sześćdziesiątych, na uniwersytecie im. Humboldta w Berlinie Ch. Koristka rozpoczął badania dotyczące identyfikacji osób na podstawie głosu utrwalonego na taśmie magnetofonowej.  Nowa dziedzina wiedzy została wówczas nazwana akustyką kryminalistyczną. Do tej pory możemy spotkać się często z tą nazwą (np. w zagranicznych artykułach). Zaznaczyć trzeba jednak, iż początki prób identyfikacji na podstawie dźwięku sięgają drugiej wojny światowej, kiedy to pod uwagę brano rozpoznawanie głosu osób używających niemieckich wojskowych linii komunikacyjnych. 

Wraz z rozwojem technicznym pojawiło się coraz więcej sposobów wzajemnej komunikacji, oraz jej zarejestrowania. Podstawowe rodzaje nagrań jakimi zajmuje się fonoskopia to:

  • nagrania wykonane przez jednego z uczestników rozmowy lub zdarzenia;

  • nagrania pochodzące z podsłuchów;

  • nagrania ujawnione w trakcie przeszukania;

  • nagrania powstałe przypadkowo;

  • nagrania rejestrujące pracę np. centrów dowodzenia policji, rozmowy załogi samolotu z wieżą kontroli lotów, itp.

Polskie sądownictwo jako jedne z pierwszych na świecie (już w 1960 roku) dopuściło jako dowód w sprawie zapis fonoskopijny (było to nagranie magnetofonowe). 

Zapis dźwięku może w sprawie sadowej pełnić różne funkcje. I tak może być:

  • narzędziem przestępstwa - np.: pirackie odtwarzanie nagrania czy głupi telefon z informacją o podłożeniu bomby; 

  • dokumentacją przestępstwa - np.: nagranie rozmowy podczas planowania przestępstwa lub podżegającej do czynu karalnego; 

  • dokumentacją zdarzenia - np.: rejestracja meldunków policyjnych, zgłoszeń w pogotowiu itp. 

Kiedy już ekspert od fonoskopii otrzyma nagranie, przeważnie zaczyna od zrobienia jego kopii. Może też:

  • odtworzyć treść nagrania i ją spisać;

  • wykonać korekcję nagrania, odtworzyć mowę zakłóconą i szept;

  • zbadać autentyczność zapisu;

  • dokonać identyfikacji lub eliminacji osób w obrębie badanego zapisu.

W pewnych sytuacjach możliwe jest także:

  • wnioskowanie o osobowości i pochodzeniu mówcy, jego stanie emocjonalnym i psychicznym, chorobach i zaburzeniach narządów mowy;

  • identyfikacja specyficznych odgłosów, czasu i miejsca rejestracji oraz określenie kontekstu sytuacyjnego nagrania;

  • identyfikacja sprzętu na którym zostało wykonane nagranie (taśmy, magnetofonu, mikrofonu itd.);

  • identyfikacja osób biorących udział w nagraniu.

Zapisując dźwięk tak naprawdę trwale zmieniamy właściwości nośnika.  W zależności od sposobu rejestracji mogą to być właściwości mechaniczne, magnetyczne lub optyczne. Mechaniczne zmiany są zazwyczaj nieodwracalne. Dźwięk może zyskać formę zapisu cyfrowego lub analogowego. Najczęściej spotykane nośniki analogowe to:

  • kasety magnetofonowe typu compact;

  • mikrokasety;

  • kasety wideo (np.: VHS, Video 8mm);

  • i od czasu do czasu taśmy do magnetofonów szpulowych.

Jeśli chodzi o zapis cyfrowy, to ekspertom trafiają w ręce:

  • dyski optyczne CD (np.: CD-R, CD-RW, DVD);

  • dyski magnetyczne stałe i wymienne (także floppy);

  • minidyski MD;

  • kasety DAT i DV;

  • pamięci półprzewodnikowe;

  • rejestratory poczty głosowej.

Oczywistą rzeczą jest, że kiedy taki nośnik dostanie się fachowcom, to pierwszą czynnością jest po prostu odsłuchanie co na nim zapisano.  Przyjmuje się, że czas potrzebny do odsłuchania 1 minuty nagrania dobrej jakości wynosi ok. 1 godzinę, a jeśli nagranie jest złej jakości, to może się on wydłużyć nawet do 3 godzin. Po pierwszym odtworzeniu nagrania eksperci są w stanie ustalić takie dane techniczne zapisu jak: rodzaj dźwięku i jego nośnika, prędkość zapisu i jego częstotliwość, szum i charakter zakłóceń, oraz długość nagrania. 

Po dosłuchaniu wykonywana jest kopia nagrania przeznaczona do "dalszego męczenia" ;) Kopia taka wykonywana jest w laboratorium, przy użyciu specjalistycznego sprzętu, tak aby nie utracić nic z utrwalonej informacji.  Jeśli istnieje potrzeba, można wykonać korekcję nagrania poprzez np. minimalizację zakłóceń, korektę prędkości przesuwu taśmy, korektę położenia i skosu głowicy magnetofonu, kompresję i dekompresję sygnału itd.


strona: 1, 2
Skomentuj artykuł na forum
:: Jak odczytać fałszywe dokumenty i numery VIN
:: DISCOVERY - Zbrodnie, które wstrząsnęły światem
:: Człowiek z Maree
:: Tajemnica Gatton
:: Tutoriale kryminalistyczne

:: NOWE! Puzzle

:: Przygody detektywa Maxa

:: Quiz
:: VIII Edycja Konkursu Wiedzy Kryminalistycznej im. prof. Brunona Hołysta
:: Test wiedzy o historii medycyny
:: Test wiedzy o kryminalistyce i medycynie sądowej
:: Układanka
:: Zagadki kryminalne

"Inteligencja jest jak nogi:, masz za dużo, to się potkniesz.— Terry Pratchett"


GALIEL@WEBGROUP 2005